Düşük Kaynaklı Güncelleme Yönetimi: Apt-Cacher-NG ile Akıllı Ara Depo Rehberi
Pardus 23 ve Pardus 25 sistemlerinin yoğun olduğu kurumsal ağlarda, her bilgisayarın sistem güncellemelerini internetten tek tek indirmesi ciddi bir bant genişliği israfıdır. Tam bir “mirror” (ayna) kurmak için yüzlerce GB disk alanı ayırmak istemeyen yöneticiler için en akıllı çözüm Apt-Cacher-NG‘dir. Bu rehberde, kurulumu saniyeler süren ancak etkisi devasa olan bu “akıllı önbellek” sistemini inceleyeceğiz.
Çalışma Mantığı: “Akıllı Köprü” Senaryosu
Apt-Cacher-NG, internetteki resmi depolarla sizin yerel ağınızdaki istemciler arasında bir “akıllı köprü” gibi çalışır. Barındırmadığı paketi tamamlar, sonraki isteklerde kullanır.
Örnek Senaryo (Google Chrome Güncellemesi):
- İlk İstek: Ağınızdaki “Bilgisayar-A” Google Chrome’un yeni sürümünü ister. Sunucunuz (Apt-Cacher-NG) dosyaya bakar, kendi diskinde olmadığını görür. İnternete çıkar, paketi indirir, bir kopyasını kendi diskine saklar ve “Bilgisayar-A”ya teslim eder.
- Sonraki İstekler: Ağdaki diğer 100 bilgisayar aynı Chrome paketini istediğinde, sunucunuz internete hiç çıkmaz. Kendi diskindeki kopyayı yerel ağ hızıyla (1 Gbps+) anında tüm bilgisayarlara gönderir.
Bu sayede internet hattınız meşgul edilmez ve 1 GB’lık bir güncelleme ağdaki 100 bilgisayara sadece 1 GB internet harcanarak dağıtılmış olur.
Diğer Depo Türleri ile Karşılaştırma
Neden Apt-Cacher-NG seçmelisiniz? İşte kısa bir kıyaslama:

Teknik Anlatım: Adım Adım Kurulum
Sunucu Tarafı Hazırlığı (Pardus Sunucu)
Sunucu olarak kullanacağınız makinede kurulumu başlatın:
sudo apt update && sudo apt install apt-cacher-ng -y
Kurulum sonrası servis otomatik olarak 3142 portunda çalışmaya başlar. Durumunu kontrol etmek için:
sudo systemctl status apt-cacher-ng
İstemci Tarafı Yapılandırması (Pardus 23 ve 25 Bilgisayarlar)
Ağdaki her bir bilgisayara, güncellemeleri bu sunucudan almasını söylememiz gerekir. Bu işlem tek bir komutla yapılabilir:
echo 'Acquire::http::Proxy "http://sunucu_ip_adresi:3142";' | sudo tee /etc/apt/apt.conf.d/00aptproxyCode language: PHP (php)
(Not: sunucu_ip_adresi kısmına Apt-Cacher-NG kurduğunuz makinenin yerel IP’sini yazın).
Artık bu bilgisayarda sudo apt update yaptığınızda tüm trafik yerel sunucunuz üzerinden akacaktır. Apt-Cacher-NG kurulum sonrası yapılandırma rehberimizi de inceleyebilirsiniz.
Apt-Cacher-NG – Sıkça Sorulan Sorular
İnternette daha güncel bir paket varsa sistem bunu anlar mı?
Evet. İstemci her apt update yaptığında sunucu internetteki resmi “liste” dosyalarını kontrol eder. Yeni sürüm varsa otomatik olarak onu çeker.
Belirli bir paketin güncellenmesini istemci bazında durdurabilir miyim?
Evet. İlgili bilgisayarda sudo apt-mark hold paket_adi komutunu kullanarak o paketin sürümünü dondurabilirsiniz.
Depoda yer kalmazsa ne olur?
Apt-Cacher-NG’nin otomatik temizlik mekanizması vardır. Belirli aralıklarla eski ve artık kullanılmayan paketleri siler.
HTTPS depolarını destekliyor mu?
Varsayılan olarak HTTP depolarını (Pardus’un resmi depoları gibi) mükemmel şekilde cache’ler. HTTPS için “remapping” ayarı gerekebilir ancak Pardus depolarında buna gerek yoktur.
Aynı anda hem Pardus 23 hem 25 desteklenir mi?
Evet. Sunucu paketlerin hangi sürümden geldiğine bakmaz, sadece dosyaları önbelleğe alır.
Sunucu çökerse istemciler internete çıkabilir mi?
Eğer proxy ayarı yaptıysanız ve sunucu kapalıysa istemci hata verir. Ancak ayar dosyasını silerseniz hemen normal internete dönerler.
İstemci kurulumu için merkezi bir yöntem var mı?
Evet, yüzlerce bilgisayara bu kuralı Ansible veya merkezi bir betik (script) ile saniyeler içinde gönderebilirsiniz.
Pardus dışındaki Linux dağıtımları da bu sunucuyu kullanabilir mi?
Evet, Debian ve Ubuntu tabanlı tüm sistemler aynı sunucuyu kullanabilir.
Cache’lenen paketleri manuel olarak silebilir miyim?
Evet, /var/cache/apt-cacher-ng dizini altından veya web arayüzünden yönetim yapabilirsiniz.
Hangi paketlerin indirildiğini nasıl takip ederim?
Tarayıcınızdan http://sunucu_ip:3142/acng-report.html adresine girerek detaylı grafiksel raporları ve tasarruf miktarını görebilirsiniz.